ΓΙΑ ΑΡΧΗΓΟΥΣ ΑΝΑΒΑΣΕΩΝ 

• Φρόντισε να έχεις μαζί με το συναρχηγό πολύ καλή γνώση της διαδρομής. Μπορεί να χρειασθεί να οδηγήσεις την ομάδα μέσα σε ομίχλη ή χιονοθύελλα. Η εκ των προτέρων καταγραφή της διαδρομής σε GPS είναι πάρα πολύ χρήσιμη αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει τις παραδοσιακές μεθόδους προσανατολισμού (λήψη αζιμούθιων κλπ). Το GPS μπορεί για διάφορους λόγους να μη λειτουργεί όταν το χρειασθείς (πχ κακή λήψη σήματος σε φαράγγια / πυκνό δάσος / ορθοπλαγιές, πεσμένες μπαταρίες, βλάβη).

Έχε προσχεδιασμένες εναλλακτικές διαδρομές εξόδου από τη κυρία διαδρομή εάν χρειασθεί να την εγκαταλείψετε για οποιοδήποτε λόγο.

Έχε προσχεδιασμένα τα σημεία των στάσεων στη διαδρομή και εναλλακτικά σημεία αναγκαστικής διανυκτέρευσης για τη περίπτωση ανάγκης.

Εάν αμφιβάλεις για τη διαδρομή φρόντισε να έχεις έγκαιρα εξασφαλίσει τη συμμετοχή ντόπιου οδηγού. Στη πλειοψηφία των περιπτώσεων η έγκαιρη συνεννόηση με το πλησιέστερο τοπικό ορειβατικό σύλλογο, εξασφαλίζει κάποιο οδηγό για τη δράση και παράλληλα θερμαίνει τις σχέσεις των δύο συλλόγων.

Η μελέτη σχετικής βιβλιογραφίας, δημοσιεύσεις στο Internet, προσεκτική μελέτη του χάρτη, πληροφορίες από άλλους ορειβάτες και τους ντόπιους είναι πηγές όπου μπορείς να αντλήσεις πολύτιμες πληροφορίες για τη διαδρομή.

• Έχε στο νου σου τη ταβέρνα/εστιατόριο όπου θα καταλήξει η ομάδα μετά τη διαδρομή. Μάθε εκ των προτέρων, εάν το συγκεκριμένο μαγαζί είναι ανοικτό. Πολλές φορές κυρίως σε ερημικά μέρη είναι απαραίτητη μια προσυνεννόηση με το μαγαζί ώστε να είναι κατάλληλα προετοιμασμένο.
• Εάν η χρονική διάρκεια της δράσης το επιτρέπει έχε προετοιμασμένη κάποια τουριστική επίσκεψη στα αξιοθέατα της περιοχής (Ιερές Μονές, λίμνες κλπ).
• Κάνε κράτηση των καταφυγίων/ξενώνων που σκοπεύεις να χρησιμοποιήσεις προτού εκδοθεί το επίσημο πρόγραμμα του συλλόγου. Ο Γραμματέας του συλλόγου μπορεί να σε βοηθήσει σε αυτό εάν τον κατατοπίσεις επαρκώς. Σε κάθε περίπτωση ο επανέλεγχος από τη πλευρά σου μπορεί να προλάβει έγκαιρα κάποιο λάθος.
• Πληροφόρησε έγκαιρα (2,5 βδομάδες τουλάχιστον πριν τη δράση μια και τότε αρχίζουν και οι δηλώσεις συμμετοχής), το γραμματέα του συλλόγου για τυχόν ερωτήσεις που μπορεί να του γίνουν από τους συμμετέχοντες (περιοχή, εξοπλισμός κλπ). Εξήγησε του με σαφήνεια τι ακριβώς πρέπει να ρωτάει κάθε άτομο που δηλώνει συμμετοχή (πχ εμπειρία), πριν τον γράψει στη λίστα των συμμετεχόντων. Πιθανός να υπάρχουν σημαντικές πληροφορίες οι οποίες να μην είχαν συμπεριληφθεί στο πρόγραμμα και ο γραμματέας θα πρέπει να ενημερώνει τους συμμετέχοντες (πχ αλλαγή ώρα αναχώρησης, πρόσθετος απαιτούμενος εξοπλισμός).
• Φρόντισε για τον καθορισμό του αριθμού των ατόμων που θα πάρουν μέρος στη δράση. Ο ελάχιστος και ο μέγιστος αριθμός ατόμων καθορίζονται από τις συνθήκες της συγκεκριμένης δράσης. Ενημέρωσε έγκαιρα τον Έφορο Αναβάσεων και τη γραμματεία του συλλόγου.
• Φρόντισε για τον καθορισμό των προϋποθέσεων συμμετοχής των ατόμων που θα πάρουν μέρος στη δράση. Και μόνο ένας ακατάλληλος για τη συγκεκριμένη δράση, μπορεί να μην επιτρέψει την επίτευξη του στόχου σε ολόκληρη την ομάδα. Επίσης καθόρησε τον απαιτούμενο εξοπλισμό ανάλογα με τη δυσκολία της διαδρομής (πχ κράνος, μποντριέ). Ενημέρωσε έγκαιρα τον Έφορο Αναβάσεων για τα ανωτέρω ώστε να συμπεριληφθούν στο πρόγραμμα.
• Εάν θεωρείς ότι υπάρχει κάποια σημαντική πληροφορία για τη δράση η οποία δεν είχε συμπεριληφθεί στο πρόγραμμα, έκδωσε έγκαιρα (2,5 βδομάδες τουλάχιστον πριν τη δράση), κάποια ανακοίνωση στο σύλλογο.
• Προσκάλεσε φίλους συνορειβάτες να πάρουν μέρος στη δράση. Δημιουργείται έτσι ένα κλίμα παρέας και ταυτόχρονα η δράση γίνεται πολύ πιο ενδιαφέρουσα και για σένα. Είναι άλλωστε σημαντικό να έχεις κάποιους μαζί που να μπορείς να στηριχθείς αν κάτι πάει στραβά.
• Τη παραμονή της δράσης ζήτα από το γραμματέα του συλλόγου:
1. λίστα συμμετεχόντων όπου και θα αναγράφονται τα κινητά τηλέφωνα όλων για τη περίπτωση ανάγκης.
2. πρόγνωση καιρού για τη περιοχή της δράσης.
3. πρόγραμμα δράσεων του συλλόγου.
4. πλαστικοποιημένο σήμα του συλλόγου για το πούλμαν.
5. φορητούς ασύρματους με φορτισμένες μπαταρίες.
6. GPS με φορτισμένες μπαταρίες και φυλλάδιο βασικών οδηγιών.
7. φαρμακείο που φέρει κατά τη διαδρομή ο συναρχηγός, ο οποίος και βρίσκεται τελευταίος από όλη την ομάδα.
8. ένα σκοινί 30 μ, 8 mm (εκτός και αν η δράση απαιτεί ακόμα μεγαλύτερα σκοινιά). Και στη πιο εύκολη δράση ένα σκοινί μπορεί να χρειασθεί.
9. υλικά που τυχόν θα χρειασθούν στη δράση (πχ αλουμινογωνιές, προύζικ, σκοινιά). Φρόντισε να έχεις έγκαιρα ελέγξει την επάρκεια της αποθήκης του συλλόγου, στα υλικά που θα χρειασθούν.

Εάν τυχόν δεν υπάρχουν διαθέσιμες μπαταρίες για τους ασυρμάτους ή το GPS φρόντισε να προμηθευτείς και χρέωσέ τις στα έξοδα της δράσης.

• Πάρε μαζί σου κάποιες κασέτες/CD μουσικής για τη διαδρομή με το πούλμαν.

Στο πούλμαν

• Βεβαιώσου ότι όλοι έχουν μαζί τους τον απαραίτητο εξοπλισμό για τη συγκεκριμένη διαδρομή (πχ πιολέ, κράνος, μποντριέ, ιμάντες, προύζικ). Εξήγησε με το καλύτερο δυνατό τρόπο σε όποιον δεν έχει αναγκαίο εξοπλισμό μαζί του ότι δεν θα του επιτραπεί να ακολουθήσει σε τμήμα ή σε όλη τη διαδρομή. Ποτέ μην επιτρέπεις σε άτομα με ελλιπή εξοπλισμό να ακολουθήσουν σε δύσκολα τμήματα της διαδρομής.

Μην ξεχνάς να τονίζεις τη σημασία του φακού. Μπορεί να χρειασθεί και στην απλούστερη δράση. Υπενθύμισε σε όλους λίγο πριν τη στάση της οδικής διαδρομής (πχ Αλέα, Λεβέντη) ότι μπορούν να προμηθευτούν μπαταρίες εάν χρειάζονται.

• Βεβαιώσου ότι όλοι ξέρουν να χρησιμοποιούν τον εξοπλισμό τους (πιολέ, κραμπόν κλπ). Μια έστω θεωρητική επανάληψη των βασικών αρχών είναι πάντα χρήσιμη. Μην παραλείπεις να υπενθυμίσεις και τους κόμπους που φαντάζεσαι ότι μπορεί να χρησιμοποιηθούν στη διαδρομή (πχ Γαλλικό αυτοσφιγγόμενο, προύζικ, καντιλίτσα).
• Ενημέρωσε τους συμμετέχοντες σχετικά με:

1.        τη διαδρομή. Πρόγραμμα, πηγές, ώρες πορείας, δύσκολα σημεία της διαδρομής και ότι άλλο κρίνεις χρήσιμο.

2.        τη περιοχή. Ιστορία, αξιοθέατα όπως Ιερές Μονές που τυχόν υπάρχουν, λοιπές ορειβατικές διαδρομές στη περιοχή, χλωρίδα και πανίδα, τοπικούς θρύλους, παραδόσεις και ότι άλλο κρίνεις ενδιαφέρον.

3.        τους χώρους των διανυκτερεύσεων. Εάν υπάρχει διανυκτέρευση πριν τη διαδρομή υπενθύμισε προκαταβολικά τις αρνητικές συνέπιες της μεγάλης χρήσης αλκοόλ πριν από πορεία.

Η διανομή στους συμμετέχοντες κάποιου έντυπου υλικού (πχ χάρτης της περιοχής, ιστορικές και άλλες πληροφορίες, πρόγραμμα) εκτιμάται πολύ από τους συμμετέχοντες.

• Δημιούργησε ευχάριστο κλίμα στην ομάδα. Ο καθένας έχει το δικό του τρόπο σε αυτό. Δεν υπάρχει συνταγή αλλά για παράδειγμα ένα αστείο “σπάει το πάγο” της ομάδας. Η καλύτερη συνταγή πάντως είναι ο σεβασμός και το πραγματικό ενδιαφέρον για τους συμμετέχοντες.
• Μάθε αν κάποιος από τους συμμετέχοντες είναι γιατρός, ώστε να ξέρεις που θα απευθυνθείς εάν συμβεί κάποιο απρόοπτο. Ο ειδικός είναι καλύτερος από οποιονδήποτε άλλο, όσο καλές γνώσεις πρώτων βοηθειών και αν αυτός έχει.
• Σχόλια από το μικρόφωνο που μπορεί να θίξουν τα θρησκευτικά ή τα πολιτικά πιστεύω κάποιων από τους συμμετέχοντες (πχ υπονοούμενα για ιερείς ή μοναχούς), είναι ανεπίτρεπτα. Είναι καλύτερα να μην αναφερθείς καθόλου σε κάτι που δεν πιστεύεις από το να θίξεις έστω έναν από τους συμμετέχοντες. Δε σημαίνει βέβαια ότι αν κάποιος έχει αντίθετες απόψεις δεν μπορεί να τις εκφράσει. Μπορεί σε προσωπικές συζητήσεις αλλά όχι δημόσια με την ιδιότητα του αρχηγού της δράσης.
• Ενημέρωσε τους συμμετέχοντες για θέματα προστασίας του περιβάλλοντος. Στο βουνό κοιτάμε, θαυμάζουμε, φωτογραφίζουμε αλλά δεν παίρνουμε μαζί απολύτως κανένα αναμνηστικό. Το ασήμαντο αγριολούλουδο που μπορεί κάποιος αβασάνιστα να κόψει, ενδέχεται να είναι εξαιρετικά σπάνιο και σημαντικό.
• Αντάλλαξε έστω δυο λόγια σε προσωπικό επίπεδο με όλους τους συμμετέχοντες. Η προσωπική επαφή είναι ο μόνος τρόπος να γνωρίσεις τους συμμετέχοντες δίνοντας τους έτσι την ευκαιρία να εκφράσουν κάποιο προβληματισμό τους. Δημιουργεί ανθρώπινες σχέσεις και ανυψώνει το ηθικό της ομάδας.
• Συγκέντρωσε με τη βοήθεια του συναρχηγού τα λεφτά για τις συμμετοχές φροντίζοντας να συνυπολογίσεις το ενδεχόμενο κόστος του καταφυγίου για όσους το χρησιμοποιήσουν. Αυτό προϋποθέτει φυσικά να έχεις πληροφορηθεί πριν τη δράση τις χρεώσεις του εκάστοτε καταφυγίου. Είναι λάθος όταν κάποιος έχει ήδη πληρώσει, να του ζητάμε εκ των υστέρων πρόσθετο κόστος για το καταφύγιο.
• Σημείωσε το κινητό τηλέφωνο του οδηγού του πούλμαν. Είναι πολύτιμο εάν υπάρξει κάποια τροποποίηση στο πρόγραμμα και πρέπει να ειδοποιηθεί ο οδηγός.
• Φρόντισε ώστε ο ομαδικός εξοπλισμός να μοιρασθεί αρμονικά στα μέλη της ομάδας ανάλογα πάντα και με τη φυσική τους κατάσταση.

Στη διαδρομή

• Κράτα τη συνοχή της ομάδας:
1. κρατώντας συχνή επαφή μέσω του ασυρμάτου με τον συναρχηγό που πρέπει να βρίσκεται τελευταίος από όλους.
2. κάνοντας στάσεις συγκέντρωσης της ομάδας όπου το κρίνεις απαραίτητο και ιδίως πριν από κάποιο σημείο που η διαδρομή δεν είναι προφανή.
3. βάζοντας πίσω σου, στην αρχή της ομάδας, τα άτομα που καθυστερούν περισσότερο ώστε όλη η ομάδα να πάρει το δικό τους ρυθμό. Άλλωστε όταν οι πιο αργοί μείνουν πίσω καθυστερήσουν σταδιακά όλο και περισσότερο, με αποτέλεσμα η ομάδα να καθυστερεί συνολικά πιο πολύ.

Η συνοχή της ομάδας πρέπει να είναι πολύ πιο αυξημένη όταν οι συνθήκες δεν είναι ευνοϊκές (πχ κακοκαιρία, ομίχλη, πυκνό δάσος).

• Εάν η ομάδα πρέπει να διασπαστεί είτε προγραμματισμένα (πχ δυνατότητα επιλογής ευκολότερης διαδρομής για όσους θέλουν) είτε κατ’ ανάγκη (πχ όταν κάποια άτομα αδυνατούν να ακολουθήσουν), φρόντισε κάθε υποομάδα να συνοδευθεί από κατάλληλα πεπειραμένα άτομα με επαρκή γνώση της περιοχής. Εάν αυτό δεν είναι δυνατό τότε η ομάδα δεν θα πρέπει να διασπαστεί και η διαδρομή που θα επιλεγεί πρέπει να είναι κατάλληλη για όλους τους συμμετέχοντες έστω και εάν δεν επιτευχθεί ο βασικός στόχος της δράσης.

·         Εάν κάποιοι μεμονωμένα σου ζητήσουν να διαφοροποιηθούν από την ομάδα για οποιοδήποτε λόγο, κρίνε ανάλογα:

1.        με τις τοπικές συνθήκες του βουνού (καιρικές συνθήκες, δυσκολία διαδρομής κλπ).

2.        με το διαθέσιμο χρόνο.

3.        με την ορειβατική εμπειρία αυτών που θέλουν να διαφοροποιηθούν. Εάν δεν τη γνωρίζεις μην δώσεις τη συγκατάθεσή σου.

Είναι καλύτερα να φανείς κακός / συντηρητικός παρά να συμβεί κάποιο ατύχημα ή απλά να ψάχνεις κάποιους νύχτα στο βουνό. Εάν δώσεις τη συγκατάθεσή σου μάθε ακριβώς σε τι θέλουν να διαφοροποιηθούν. Δώσε σαφείς οδηγίες για την επανασύνδεση της ομάδας.

• Εξέτασε προσεκτικά τις τοπικές συνθήκες πριν πάρεις οποιαδήποτε απόφαση. Δώσε έμφαση στη κατάσταση του χιονιού (συνθήκες που ευνοούν χιονοστιβάδες) και στη πιθανότητα πτώσης κεραυνών. Καλύτερη μια κορφή λιγότερη παρά να εκτεθεί η ομάδα σε ένα σοβαρό ατύχημα. Πραγματοποίησε είτε κάποια εναλλακτική διαδρομή σε χαμηλότερο υψόμετρο, είτε κάποιο τουριστικό πρόγραμμα, είτε ακόμα και εναλλακτική διαδρομή σε άλλο ορεινό όγκο της περιοχής που οι συνθήκες ενδέχεται να είναι καλύτερες.
• Κράτα πάντα τους κανόνες ασφάλειας της ορειβασίας (πχ μη κόβεις το χιόνι σε πολλά σημεία). Δώσε μεγαλύτερη βαρύτητα στην ασφάλεια παρά στην ώρα επιστροφής. Ασφάλισε κάθε εκτεθειμένο κομμάτι της διαδρομής. Μη ξεχνάς ότι το σκοινί χωρίς κανονική ασφάλιση πάνω του (μποντριέ, αυτοσφιγγόμενος κόμπος κλπ), λειτουργεί μόνο για ψυχολογικούς λόγους. Αν η ώρα είναι περασμένη, η ταβέρνα της επιστροφής μπορεί να αντικατασταθεί με μια μικρή στάση κάπου στο ταξίδι της επιστροφής.
• Σε όλη τη διαδρομή μείνε επικεφαλής. Ο βασικός ρόλος του αρχηγού είναι να οδηγήσει σωστά την ομάδα και να κρατήσει με το ρυθμό του τη συνοχή της. Όταν ο αρχηγός είναι μπροστά δημιουργείτε ένα αίσθημα ασφάλειας σε όλη την ομάδα. Όταν βαδίζει πίσω, με εξαίρεση τις περιπτώσεις όπου η διαδρομή είναι προφανής, επιτρέπει στους συμμετέχοντες να υποθέσουν ότι δε ξέρει τη διαδρομή και το κύρος του μειώνεται. Ακόμα και όταν η διαδρομή είναι προφανής μένοντας πίσω χάνει τη δυνατότητα να ελέγχει το ρυθμό και τη συνοχή της ομάδας. Βήματα στο χιόνι μπορούν να ανοίγουν εναλλασσόμενα διάφορα μέλη της ομάδας υπό την εποπτεία του αρχηγού.
• Κράτα όσο είναι δυνατό το ρυθμό της πορείας σταθερό. Οι αυξομειώσεις του ρυθμού κουράζουν περισσότερο.
• Μεγάλες στάσεις (10-15 λεπτών) πρέπει να γίνονται περιοδικά περίπου κάθε 2 ώρες στα πιο κατάλληλα σημεία της διαδρομής ή δυνατόν προκαθορισμένα. Οι συχνές στάσεις κουράζουν περισσότερο. Στάσεις συγκέντρωσης για να αποκατασταθεί η συνοχή της ομάδας μπορούν να γίνονται όσο συχνά κρίνει ο αρχηγός. Η αρίθμηση των συμμετεχόντων κατά τη διάρκεια των στάσεων είναι αναγκαία προς αποφυγή δυσάρεστων εκπλήξεων.
• Διατύπωνε με σαφήνεια τις αποφάσεις σου και μη δείχνεις να αμφιβάλεις για αυτές. Εάν υπάρχουν εναλλακτικές προτάσεις και το κρίνεις χρήσιμο μη διστάσεις να ρωτήσεις τη γνώμη των συμμετεχόντων. Φρόντισε όμως σε κάθε περίπτωση να κρατήσεις την ομάδα ενωμένη.
• Φρόντισε να διατηρείς πάντα ένα απόθεμα σωματικών δυνάμεων. Η οικονομία δυνάμεων μπορεί να φανεί πολύτιμη εάν οι συνθήκες το απαιτήσουν. Εάν ο αρχηγός καταβληθεί από τη κούραση είναι σίγουρο ότι όλη η ομάδα θα αντιμετωπίσει σοβαρό πρόβλημα.
• Φρόντισε η ομάδα να αφήσει τη περιοχή της δράσης, ή δυνατό, λίγο πιο καθαρή από ότι τι βρήκε. Το να μην αφήσουμε πίσω οτιδήποτε μη άμεσα αναλώσιμο, δυστυχώς σήμερα δεν είναι αρκετό. Αν φεύγοντας έχουμε αποκομίσει έστω και μία σακούλα από τα διάφορα μη αναλώσιμα αντικείμενα που ανεύθυνοι χρόνια τώρα σκορπούν στα βουνά, βάζουμε όχι μόνο ένα λιθαράκι στο καθαρισμό των βουνών αλλά κυρίως διαμορφώνουμε οικολογική συνείδηση σε όλους τους συμμετέχοντες.
• Να είσαι έτοιμος να αντιμετωπίσεις μια ενδεχόμενη κρίσιμη κατάσταση. Σε περίπτωση ατυχήματος ή ξαφνικών αλλαγών στις επικρατούσες συνθήκες η ομάδα συσπειρώνετε γύρω σου. Διατήρησε τη ψυχραιμία σου και δράσε αποφασιστικά αλλά και ήρεμα. Ο πανικός είναι ότι χειρότερο μπορεί να συμβεί.
• Σε περίπτωση έκτακτου σοβαρού συμβάντος ενημέρωσε άμεσα τηλεφωνικά και με την ακόλουθη σειρά προτεραιότητας κάποιον από τους ακόλουθους αρμόδιους του συλλόγου: α) τον Πρόεδρο β) τον Έφορο Αναβάσεων γ) τον Έφορο Ορειβασίας. Εάν και μόνο εάν είναι αδύνατη η επαφή μαζί τους και ταυτόχρονα η κατάσταση κατά τη κρίση σου είναι πολύ επείγουσα και χρήζει άμεσης επέμβασης (κυρίως για τη περίπτωση σοβαρού τραυματισμού) επικοινώνησε με το Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας (ΕΚΑΒ). Από το ΕΚΑΒ μπορεί κάποιος να πάρει άμεση καθοδήγηση σε θέματα πρώτων βοηθειών ακόμα και να συνομιλήσει με κάποιο γιατρό. Το ΕΚΑΒ είναι υπεύθυνο να συντονίσει την επιχείρηση μεταφοράς του τραυματία (ακόμα και την πιθανή αεροδιάσωση εάν απαιτείται και οι συνθήκες το επιτρέπουν). Άλλες αρχές έρευνας/διάσωσης είναι οι Ειδικές Μονάδες Αντιμετώπισης Καταστροφών (ΕΜΑΚ) και η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης. Βεβαιώσου για τη σπουδαιότητα του συμβάντος πριν ενημερώσεις κάποιους εκτός συλλόγου. Την απόφαση αυτή είναι σωστό να τη πάρει ο Πρόεδρος του συλλόγου.

Σε κάθε περίπτωση να αναφέρεις ρητά και ψύχραιμα το τι ακριβώς συμβαίνει, θέση (στίγμα από το GPS), χρονικό προσδιορισμό συμβάντος, επιτόπου συνθήκες (κλίση εδάφους, καιρικές συνθήκες όπως ορατότητα, κατεύθυνση και ένταση ανέμου) καθώς και οποιαδήποτε άλλη πληροφορία κρίνεις χρήσιμη.
 

Στο καταφύγιο

• Φρόντισε τα κρεβάτια να κατανεμηθούν με βάση τις ανάγκες των συμμετεχόντων (προτεραιότητα στους μεγαλύτερους) και όχι με βάση του ποιος θα φτάσει πρώτος.
• Κάποια καταφύγια χρεώνουν για τη χρήση των εγκαταστάσεων του καταφυγίου ακόμα και εάν κάποιος κοιμηθεί σε σκηνή ή σε υπνόσακο στο περιβάλλοντα χώρο. Φρόντισε να ενημερώσεις έγκαιρα όλους, ώστε αν κάποιοι επιλέξουν να μην πληρώσουν, να ξέρουν ότι δεν πρέπει να κάνουν καθόλου χρήση των εγκαταστάσεων.
• Φρόντισε η ομάδα να αφήσει το καταφύγιο καθαρό φεύγοντας (εκτός εάν το καταφύγιο διαθέτει αρμόδιο για την εργασία αυτή προσωπικό). Υπολόγιζε πάντα το χρόνο καθαρισμού πριν καθορίσεις το χρόνο έγερσης. Η εμπειρία έχει δείξει ότι η ομάδα χρειάζεται από την έγερση 75 λεπτά για την αναχώρηση χωρίς το καθαρισμό. (Εάν η διανυκτέρευση γίνεται σε σκηνές, η ομάδα χρειάζεται 90 λεπτά).

 
Στο πούλμαν της επιστροφής

• Ενημέρωσε τους συμμετέχοντες για τις προσεχείς δράσεις των δύο επόμενων βδομάδων του συλλόγου.
• Ενημέρωσε τους συμμετέχοντες για τις σχολές ορειβασίας του συλλόγου.
• Ενημέρωσε τους συμμετέχοντες για τη συνάντηση της Πέμπτης στο σύλλογο.
• Ευχαρίστησε όλους για τη συμμετοχή τους.

 
Μετά τη δράση

• Ενημέρωσε τηλεφωνικά τον Έφορο Αναβάσεων του συλλόγου εάν υπάρχουν προκύπτοντα θέματα και προβλήματα.
• Για κρίσιμα προκύπτοντα θέματα ενημέρωσε και τον Πρόεδρο του συλλόγου.
• Επέστρεψε στον γραμματέα του συλλόγου τον εξοπλισμό που είχε δοθεί για τη δράση (GPS, ασύρματοι, σκοινιά, φαρμακείο κλπ) καθώς και τον οικονομικό απολογισμό της δράσης.

Χρήσιμα τηλέφωνα

Συντονιστικό κέντρο (Αστυνομίας, Πυροσβεστικής, ΕΚΑΒ)                                          112

ΕΚΑΒ (Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας)                                                                       166

ΕΜΑΚ (Ειδικές Μονάδες Αντιμετώπισης Καταστροφών)                                            199

Ελληνική Ομάδα Διάσωσης                                                                                               2310-310649

Κέντρο Επιχειρήσεων Πολιτικής Προστασίας (Αεροδιασώσεις)                                   210-3359900

Σαν επίλογος

 Αρχηγός είναι εκείνος που ξέρει, που θέλει, που πραγματοποιεί. Αυτός που κάνει τους άλλους να θέλουν, τους εμπνέει και τους ωθεί να πραγματοποιήσουν. Δεν είναι ο "αντιπρόσωπος" της ομάδας, αλλά η ψυχή και η ζωογόνος πνοή της. Το βαθύτερο νόημα που κρύβεται πίσω από την έννοια "αρχηγός" είναι η δύναμη να ενώνει τους άλλους σε μια κοινή προσπάθεια. Στόχος του να εξασφαλίσει την επιτυχία της δράσης με ένα ασφαλές και ευχάριστο τρόπο.

Ο αρχηγός αναλύει κάθε κατάσταση πριν ενεργήσει, πριν πάρει θέση. Προνοεί και δεν στηρίζεται στον αυτοσχεδιασμό και τη τύχη. Δε διακρίνεται από τα λόγια αλλά από τα έργα του. Διακρίνεται από ταπεινότητα και έλλειψη αυτοπροβολής. Είναι δίκαιος και έχει αληθινό ενδιαφέρον προς όλους. Φροντίζει για την ενότητα της ομάδας και δεν δημιουργεί κλίκες ευνοούμενων. Εμψυχώνει και ενθαρρύνει όλα τα μέλη της ομάδας. Δεν αντιμετωπίζει τα μέλη της ομάδας σαν νεροκουβαλητές αλλά σαν συντρόφους. Η ζωντάνια, η ευχάριστη διάθεση και ο ενθουσιασμός του αρχηγού είναι αυτό που θα παρακινήσει την ομάδα να ξεπεράσει ακόμα και τις πραγματικές δυνάμεις της. Ο αρχηγός διδάσκει περισσότερο με το παράδειγμά του και λιγότερο με λόγια. Είναι αυστηρός για τον εαυτό του και επιεικής για τους άλλους. Η καλή αίσθηση του χιούμορ βοηθάει σχεδόν σε κάθε περίπτωση.

Ο αρχηγός είναι αυτός που πρέπει να φροντίσει να γίνει ότι είναι απαραίτητο και όχι απαραίτητα αυτός που θα τα υλοποιήσει. Μοιράζοντας διάφορες αρμοδιότητες η ομάδα λειτουργεί καλύτερα. Ο αρχηγός έχει την ευθύνη της οργάνωσης της δράσης και την αρμοδιότητα να λαμβάνει αποφάσεις κατά τη διάρκειά της. Όσο λιγότερο αναγκάζεται ένας αρχηγός να μιλήσει τόσο πιο πετυχημένος είναι.

Ο αρχηγός δε πρέπει ποτέ να σταματήσει να εκπαιδεύεται. Νέες τεχνικές προκύπτουν συνεχώς. Ακόμα και τεχνικές που ήδη γνωρίζει ξεχνιούνται αν δεν χρησιμοποιούνται συχνά. Η ημιμάθεια στο βουνό είναι επικίνδυνη. Ο αρχηγός πρέπει να νιώθει εμπιστοσύνη στις δυνάμεις του γιατί αυτό αντανακλάται άμεσα και στους γύρω του. Η γνώση, ο αυτοσεβασμός και η εμπιστοσύνη στις προσωπικές του δυνατότητές τον βοηθούν στο να παραμένει ήρεμος ακόμα και κάτω από τις δυσμενέστερες συνθήκες. Αν ερωτηθεί για κάτι και το αγνοεί είναι καλύτερο να το παραδεχθεί από την υποκρισία.

Το να μπορεί κάποιος να επικοινωνεί με τους γύρω του όχι φαινομενικά αλλά ουσιαστικά είναι μεγάλο προσόν και ως ένα σημείο ταλέντο. Παρόλα αυτά υπάρχουν κάποιοι γενικοί κανόνες που μπορούν να βοηθήσουν στην επικοινωνία.

1.        Σταμάτησε να μιλάς συνεχώς. Δεν μπορείς να ακούς, αν μιλάς.

2.        Δείξε στον συνομιλητή σου ότι θέλεις να τον ακούσεις. Μην ασχολείσαι με κάτι άλλο όταν ο άλλος μιλά. Άκουγε για να καταλάβεις παρά για να αντιτεθείς.

3.        Βάλε τον εαυτό σου στη θέση του άλλου.

4.        Μην διακόπτεις τον συνομιλητή σου.

5.        Κράτα το θυμό σου. Ο θυμωμένος άνθρωπος παίρνει από τον άλλο μόνο την εσφαλμένη έννοια των λέξεων.

6.        Μην είσαι σκληρός στα επιχειρήματά σου και στη κριτική σου.

7.        Ένας καλός και ειλικρινής λόγος λειτουργεί καλύτερα από εκατό κακούς. Η καλοσύνη δημιουργεί την εμπιστοσύνη, στεριώνει την εκτίμηση, εμπνέει την αφοσίωση.

Καλή επιτυχία

Γιώργος Σιδηράς

Έφορος Αναβάσεων ΕΟΣ Αθηνών

 ς